Mistrzostwa Świata FIFA 2026: 14 uczestniczących krajów zmaga się z prześladowaniami lub dyskryminacją religijną

Piłkarski mundial jednoczy kibiców na całym świecie. Jednocześnie miliony ludzi w krajach uczestniczących w turnieju nadal doświadczają ograniczeń wolności religijnej.

Mistrzostwa Świata FIFA 2026, rozgrywane od 11 czerwca do 19 lipca w Stanach Zjednoczonych, Meksyku i Kanadzie, są największym turniejem w historii tej imprezy. Jednak obok sportowych emocji warto zwrócić uwagę na inną rzeczywistość. Jak wynika z najnowszego raportu „Wolność Religijna na Świecie” organizacji Pomoc Kościołowi w Potrzebie (ACN), mieszkańcy 14 z 48 krajów uczestniczących w turnieju nadal doświadczają ograniczeń wolności religijnej.

Wolność religijna zagrożona w krajach uczestniczących w Mundialu 2026

Stanowi to blisko 30% wszystkich uczestników mistrzostw, co odpowiada proporcji państw oznaczonych w raporcie PKWP kolorem pomarańczowym (dyskryminacja) lub czerwonym (prześladowania). Spośród 196 analizowanych państw aż 62 odnotowują poważne naruszenia wolności religijnej. Trzy reprezentacje uczestniczące w mundialu pochodzą z krajów, w których dochodzi do prześladowań religijnych. W kolejnych jedenastu państwach wolność religijna jest poważnie ograniczana przez dyskryminację ze względu na wyznanie.

W Iranie i Arabii Saudyjskiej restrykcyjne interpretacje islamu wpływają na obowiązujące przepisy prawa. Szczególnie dotkliwie ograniczenia te odczuwają konwertyci oraz członkowie nieuznawanych wspólnot religijnych. Osobom sprzeciwiającym się tym ograniczeniom grożą aresztowania, więzienie, a w niektórych przypadkach nawet kara śmierci.

Z kolei Demokratyczna Republika Konga od lat zmaga się z niestabilnością i przemocą. Sytuację dodatkowo pogarsza działalność dżihadystycznej grupy Sojusznicze Siły Demokratyczne (ADF), aktywnej na wschodzie kraju.

Meksyk, jeden z gospodarzy tegorocznego turnieju, pokazuje natomiast, że zagrożenia dla wolności religijnej nie wynikają wyłącznie z przepisów prawa. Choć kraj ten ma długą historię antyklerykalizmu, obecnie największym problemem jest działalność zorganizowanych grup przestępczych i karteli narkotykowych. Kapłani, liderzy religijni i pracownicy duszpasterscy często stają się celem ataków ze strony gangów próbujących przejąć kontrolę nad lokalnymi społecznościami.

Jeszcze trudniejsza sytuacja panuje na Haiti, którego ostatni mecz fazy grupowej zaplanowano na 24 czerwca w Atlancie. Choć reprezentacja zakwalifikowała się do mistrzostw świata, tylko jeden z 26 zawodników na co dzień mieszka i gra w ojczyźnie. Znaczna część kraju znajduje się pod kontrolą uzbrojonych gangów. W ostatnich latach wielokrotnie porywały one i zabijały osoby duchowne oraz utrudniały działalność Kościołów i organizacji religijnych.

Marta Petrosillo, dyrektor Centrum Studiów nad Wolnością Religijną ACN

Prześladowania chrześcijan i dyskryminacja religijna w państwach grających na Mistrzostwach Świata FIFA 2026


Do państw, w których miliony ludzi nie mogą w pełni korzystać z wolności religijnej, należą także Maroko, Tunezja, Algieria, Jordania, Katar, Egipt i Turcja. W krajach tych mniejszości religijne nadal napotykają liczne ograniczenia. Dotyczy to między innymi chrześcijan, bahaitów oraz niektórych wspólnot muzułmańskich. Wiele osób doświadcza dyskryminacji i trudności w swobodnym praktykowaniu swojej wiary. Często wynikają one bardziej z presji społecznej niż z samych regulacji prawnych.

Na tym tle Irak stanowi przykład nadziei. Chrześcijanie i inne mniejszości religijne przez lata doświadczały tam brutalnych prześladowań, a także nadal wskazują na przypadki dyskryminacji instytucjonalnej. Mimo to reprezentacja narodowa stała się symbolem jedności, skupiając zawodników reprezentujących różne grupy etniczne i religijne – Arabów, Kurdów, szyitów i sunnitów. W kadrze znajduje się także czterech chrześcijan. Chrześcijanie stanowią dziś mniej niż 1 procent społeczeństwa Iraku, dlatego ich udział w reprezentacji narodowej (około 15% składu), jest wydarzeniem wyjątkowym.

W Uzbekistanie natomiast ścisła kontrola działalności religijnej ogranicza wolność wyznania osób należących do różnych wspólnot, w tym także przedstawicieli większości muzułmańskiej.

Marta Petrosillo, dyrektor Centrum Studiów nad Wolnością Religijną ACN, podkreśla, że mundial to nie tylko święto sportu. To także okazja, by zwrócić uwagę na los milionów ludzi pozbawionych wolności religijnej.

Mistrzostwa świata gromadzą ludzi różnych kultur, religii i narodowości. To także okazja, by przypomnieć o wyzwaniach, z jakimi nadal mierzą się miliony osób na całym świecie, próbując korzystać z fundamentalnego prawa do wolności religii i przekonań. Zachęcamy rządy wszystkich państw do ochrony tego podstawowego prawa człowieka, aby każdy mógł swobodnie wyznawać, zmieniać i dzielić się swoją wiarą bez obawy przed dyskryminacją czy prześladowaniami – podkreśla Marta Petrosillo.

Jak podkreśla, kibice mogą wspierać różne drużyny narodowe, ale pewne wartości powinny pozostać wspólne dla wszystkich. Należą do nich szacunek dla godności człowieka oraz wolność religijna.

Chrześcijanie coraz częściej celem ataków także na Zachodzie

Liczba ataków i aktów wandalizmu wymierzonych w kościoły w Europie oraz obu Amerykach stale rośnie. Chrześcijanom często brakuje jednak skutecznych narzędzi prawnych, by bronić się przed dyskryminacją i prześladowaniami.

Chrześcijanie doświadczają prześladowań i ograniczeń wolności religijnej w wielu częściach świata. W Afryce i Azji nasilają się akty przemocy i wrogości wobec wierzących. Problemy dotykają jednak także Europę i obie Ameryki, choć władze często nie podejmują zdecydowanych działań.

„We Francji każdego roku dochodzi średnio do tysiąca ataków na kościoły. Są to głównie akty wandalizmu, ale również liczne podpalenia. Setki ataków odnotowano także w Stanach Zjednoczonych – od czasu uchylenia wyroku Roe v. Wade w 2022 roku doszło tam już do 371 incydentów” – mówi José Luis Bazán, ekspert ds. praw człowieka i prześladowań chrześcijan, współautor raportu PKWP „Wolność religijna na świecie”, opublikowanego w październiku 2025 roku.

W ostatnich latach wzrosła także liczba ataków na chrześcijańskie miejsca kultu w Ameryce Łacińskiej.

W Chile w latach 2013-2024 podpalono niemal 300 kościołów, głównie w wyniku działań skrajnie lewicowych aktywistów. Co roku, około 8 marca, czyli Międzynarodowego Dnia Kobiet, setki kościołów w Hiszpanii i krajach Ameryki Łacińskiej są niszczone i pokrywane nienawistnymi hasłami przez radykalne środowiska feministyczne. Pojawiają się napisy takie jak: „Najjaśniej świeci ten kościół, który płonie” – podkreśla Bazán.

Brakuje ochrony dla chrześcijan

W niektórych krajach wrogość wobec chrześcijan zaczyna mieć charakter systemowy. W Belgii każdego roku dochodzi do około 200 ataków na chrześcijańskie miejsca kultu. Z kolei w Niemczech w 2024 roku odnotowano 111 takich incydentów, czyli o 20 procent więcej niż rok wcześniej.

Zdaniem José Luisa Bazána przemoc wobec chrześcijan staje się na tyle powszechna, że można mówić już o wyraźnym trendzie. Mimo to instytucje międzynarodowe nie zapewniają ofiarom odpowiedniej ochrony.

Unia Europejska ma koordynatora ds. walki z antysemityzmem oraz koordynatora ds. przeciwdziałania nienawiści wobec muzułmanów. W ONZ istnieją podobne stanowiska. Dlaczego więc nie ma przedstawiciela ds. przeciwdziałania nienawiści wobec chrześcijan? Brakuje instrumentów politycznych zarówno na poziomie UE, jak i Organizacji Narodów Zjednoczonych – zaznacza ekspert.

Jak dodaje, często zakłada się, że chrześcijanie jako większość nie mogą być prześladowani.

– Panuje przekonanie, że skoro chrześcijanie są większością, to z definicji nie mogą być ofiarami ataków. Tymczasem także mniejszości mogą przejawiać agresję wobec większości – mówi Bazán.

Chrześcijanie rzadko zgłaszają przemoc

Ekspert zwraca również uwagę, że problem częściowo wynika z postawy samych chrześcijan, którzy często nie zgłaszają aktów przemocy i mowy nienawiści.

„Badania przeprowadzone wśród katolickich księży w Hiszpanii pokazały, że wielu z nich doświadczyło agresji fizycznej lub słownej, ale większość nigdy tego nie zgłosiła. Być może uznają to za część ofiary związanej z posługą. Podobnie jest wśród świeckich, jeśli nie dochodzi do bardzo poważnego przestępstwa, większość chrześcijan nie zgłasza przypadków nienawiści” – wyjaśnia.

Bazán zauważa, że inne wspólnoty religijne działają pod tym względem znacznie skuteczniej.

Brytyjska społeczność muzułmańska przygotowała nawet specjalny poradnik wyjaśniający, jak zgłaszać incydenty i jakie zachowania powinny być raportowane, także te pozornie drobne. Myślę, że chrześcijanie mają się czego uczyć, ponieważ politycy tworzą prawo i strategie na podstawie oficjalnie zgłoszonych przypadków, a nie jedynie przypuszczeń podsumowuje.

Raport „Wolność religijna na świecie”, przy którego opracowaniu pracował José Luis Bazán, wskazuje, że około dwie trzecie ludności świata żyje obecnie w krajach, gdzie wolność religijna podlega poważnym ograniczeniom. Raport publikowany jest przez PKWP co dwa lata.

Ponad 20 tys. podpisów w obronie wolności religijnej

Według najnowszego wydania raportu „Wolność religijna na świecie” miliardy ludzi żyją w krajach, w których wolność religijna nie jest respektowana.

Organizacja Pomoc Kościołowi w Potrzebie (ACN) nadal zbiera podpisy pod międzynarodową petycją w obronie wolności religijnej oraz pełnej realizacji artykułu 18 Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka. Inicjatywę zainaugurowano w październiku 2025 roku podczas prezentacji raportu „Wolność religijna na świecie”. Do tej pory petycję podpisało już ponad 20 000 osób.

Zbieranie podpisów potrwa do listopada 2026 roku, a kampanię zakończy Red Week. To coroczna inicjatywa ACN, podczas której organizacja podświetla na czerwono kościoły, budynki publiczne i zabytki na całym świecie. Akcja ma zwrócić uwagę opinii publicznej na prześladowania chrześcijan oraz naruszenia wolności religijnej. Po zakończeniu kampanii organizatorzy przekażą petycję międzynarodowym liderom politycznym i przedstawicielom instytucji międzynarodowych.

wolności religijnej

Odpowiedź na alarmujące wnioski raportu

Inicjatywa stanowi konkretną odpowiedź na niepokojące wnioski zawarte w raporcie „Wolność religijna na świecie 2025”. Dokument pokazuje, że miliardy ludzi żyją w krajach, gdzie wolność religijna jest łamana, ograniczana lub poważnie zagrożona.


Podczas wizyty w międzynarodowej siedzibie ACN w Königstein przewodniczący organizacji, kardynał Kurt Koch, podkreślił, że wolność religijna jest „fundamentem godności ludzkiej i sprawiedliwości społecznej”. Nawiązał w ten sposób do słów papieża Leona XIV. Kardynał zachęcił ludzi na całym świecie do wsparcia inicjatywy i do obrony podstawowego prawa człowieka – prawa do wiary.

wolności religijnej

Apel do rządów i instytucji międzynarodowych

Petycja, skierowana do instytucji międzynarodowych, rządów państw demokratycznych oraz przedstawicieli dyplomatycznych. Wzywa ona do uczynienia wolności religijnej jednym z priorytetów polityki zagranicznej. Jej autorzy apelują także o skuteczniejszą ochronę zagrożonych wspólnot oraz o zapewnienie pomocy prawnej i humanitarnej osobom prześladowanym.

Kampania, oparta na raporcie Wolność religijna na świecie, ma zwiększyć świadomość naruszeń i zachęcić do obrony tego podstawowego prawa człowieka. Podkreśla również pilną potrzebę skoordynowanych działań międzynarodowych na rzecz ochrony wolności religijnej.

PKWP zaprasza osoby wszystkich wyznań i przekonań do wspólnego działania w obronie wolności religijnej. Organizacja zachęca także wszystkich, którym bliska jest godność człowieka, do wsparcia tej inicjatywy.

Podpisz petycję w obronie wolności religijnej

Dołącz do naszego międzynarodowego apelu o podjęcie nowych działań przez Organizację Narodów Zjednoczonych – pomóż nam wezwać ich do przestrzegania artykułu 18 Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka.

PODPISZ PETYCJĘ

Podpisz petycję w obronie wolności religijnej

Wraz z międzynarodową premierą raportu opublikowano petycję. Wzywa ona rządy i organizacje międzynarodowe do skutecznej ochrony artykułu 18 Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka, który gwarantuje wolność myśli, sumienia i religii.

Podczas polskiej premiery raportu ks. dr hab. Jan Witold Żelazny podkreślił, jak ważna jest ta petycja i jak pilnie potrzeba wspólnego głosu w obronie prześladowanych.

Dokument wzywa rządy oraz organizacje międzynarodowe do:

  • skutecznej ochrony prześladowanych wspólnot,
  • monitorowania naruszeń w krajach wysokiego ryzyka,
  • działań dyplomatycznych i sankcji wobec reżimów łamiących wolność religijną,
  • przeciwdziałania ekstremizmowi oraz wykorzystywaniu religii do celów politycznych.

Petycję może podpisać każdy, kto chce poprzeć globalne działania na rzecz poszanowania fundamentalnych praw człowieka.

Podpisz petycję w obronie wolności religijnej

Dołącz do naszego międzynarodowego apelu o podjęcie nowych działań przez Organizację Narodów Zjednoczonych – pomóż nam wezwać ich do przestrzegania artykułu 18 Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka.

PODPISZ PETYCJĘ

Red Week 2025: Globalny apel o wolność religijną

Ponad pół miliona osób weźmie udział w Red Week 2025, globalnej inicjatywie organizowanej przez Pomoc Kościołowi w Potrzebie (ACN). W ramach wydarzenia ponad 600 kościołów i budynków na całym świecie zostanie podświetlonych na czerwono – w geście solidarności z prześladowanymi chrześcijanami i jako symbol walki o wolność religijną.

Od Wiednia po Bogotę, od Sydney po Paryż, świątynie i charakterystyczne miejsca na całym świecie rozbłysną czerwonym światłem. Celem jest zwrócenie uwagi na dramat milionów ludzi cierpiących z powodu prześladowań religijnych.

Tegoroczna edycja potrwa od 15 do 23 listopada, a jej kulminacją będzie #RedWednesday (Czerwona Środa) 19 listopada. W tym dniu zaplanowano setki wydarzeń modlitewnych, marszy, koncertów i spotkań edukacyjnych w ponad 20 krajach. Wydarzenia odbędą się m.in. w Australii, Austrii, Niemczech, Polsce, Portugalii, Niderlandach, Wielkiej Brytanii, Francji, Włoszech, Irlandii, Meksyku i Kolumbii.

Szacuje się, że w wydarzeniach weźmie bezpośrednio udział ponad 10 000 osób. Jednocześnie dzięki mediom i platformom internetowym przekaz Red Week dotrze do ponad pół miliona uczestników na całym świecie.

Świadectwa wiary i odwagi

Podczas Czerwonego Tygodnia swoje świadectwa złożą osoby, które same doświadczyły prześladowań. Wśród nich znajdzie się s. Gloria Narváez, kolumbijska zakonnica porwana przez islamistów w Mali i przetrzymywana przez blisko pięć lat, która wystąpi w Meksyku, oraz ks. Hans-Joachim Lohre, niemiecki misjonarz również porwany w Mali, który podzieli się swoim doświadczeniem w Szwajcarii.

W Polsce organizatorzy zaprezentują najnowszy raport Wolność religijna na świecie. Wybrane kościoły w Krakowie i Kaliszu zostaną podświetlone na czerwono. Będzie również odprawiona msza święta w intencji prześladowanych chrześcijan w Sanktuarium św. Józefa przy ul. Poselskiej 21 w Krakowie o godz. 18:30. Szczegółowy program TUTAJ.

W Niemczech odbędzie się siedem głównych wydarzeń z udziałem biskupa Wilfreda Chikpa Anagbe z Nigerii. W tym uroczysta Msza św. w czerwono podświetlonej katedrze w Ratyzbonie.

Biuro PKWP w Austrii zaplanowało marsz pokoju z udziałem chrześcijan różnych wyznań oraz wydarzenie w parlamencie. Wezmą w nim udział m.in. minister Plakolm i arcybiskup-elekt Grünwidl. Ponad 200 parafii przyłączy się do inicjatywy, a nawet Kancelaria Federalna może zostać podświetlona na czerwono.

Czerwony kolor – znak męczeństwa

Czerwony, kolor krwi męczenników, ponownie rozświetli kościoły i pomniki na całym świecie. Ponad 635 budynków sakralnych i publicznych zostanie podświetlonych. Do akcji włączyły się miastach takie jak Wiedeń, Rzym, Zurych, Lizbona, Londyn, Bruksela, Paryż, Dublin, Kraków i Bogota.

We Francji odbędą się „Noce Świadków” – wieczory modlitwy i refleksji. Po raz pierwszy w historii czerwonym światłem rozbłysną paryskie zabytki. Oświetlone zostaną m.in. Obelisk na placu Concorde, Pont Neuf i Pont des Arts.

W Niemczech do akcji zgłosiło się około 200 kościołów, a w Niderlandach – kolejnych 200. W Portugalii czerwonym światłem rozbłysną kluczowe miejsca w Lizbonie, Bradze, Porto i Viana do Castelo.

Do akcji dołączą również jedne z najbardziej znanych katedr świata, m.in. Katedra św. Michała i Katedra Maryi Królowej Świata w Kanadzie, katedra Las Lajas w Kolumbii, katedry w Ratyzbonie i Wormacji oraz liczne świątynie w Australii i Nowej Zelandii, w tym w Perth, Hobart, Melbourne, Newcastle, Bendigo i Palmerston North.

W Wielkiej Brytanii centralnym wydarzeniem będzie Msza św. w katedrze św. Jerzego w Londynie, odprawiona 19 listopada przez bpa Nicholasa Hudsona. Podczas liturgii katechista Tobias Yayaha z Nigerii odbierze nagrodę ACN (UK) „Odwaga bycia chrześcijaninem”. Tego samego dnia będzie on również gościem honorowym wydarzenia w Parlamencie w Westminsterze.

Prześladowania religijne – globalna rzeczywistość

Z najnowszego raportu PKWP Wolność religijna na świecie wynika, że 413 milionów chrześcijan żyje w krajach, gdzie wolność religijna jest poważnie naruszana. Około 220 milionów z nich doświadcza już bezpośrednich prześladowań.

Chrześcijanie doświadczają dyskryminacji lub prześladowań w 32 krajach świata, a w 68 państwach dochodzi do niszczenia obiektów sakralnych z pobudek religijnych. W 45 krajach nie mogą publicznie nosić symboli wiary, natomiast w 32 spotykają się z nierównym traktowaniem w urzędach, szkołach i sądach. Natomiast w 73 państwach padają ofiarą fizycznych lub werbalnych ataków, a w 57 są bici lub więzieni z powodu swojej wiary. Do tego w 33 krajach wielu z nich zmuszonych jest do ucieczki i staje się uchodźcami z powodu prześladowań religijnych.

Wezwani do solidarności

Kolor czerwony, symbol krwi męczenników, stanie się w listopadzie wyraźnym znakiem pamięci o prześladowanych. Ma również wyrażać solidarność z tymi, którzy cierpią z powodu swojej wiary.

PKWP zachęca parafie, szkoły i wspólnoty, by włączyły się w to międzynarodowe świadectwo, podświetlając kościoły na czerwono oraz organizując modlitwy i wydarzenia. Prosi także o dzielenie się przesłaniem w mediach społecznościowych pod hasztagami #RedWeek2025 i #RedWednesday2025.