Jerozolima: chrześcijańskie szkoły w obliczu zagrożenia


10 marca 2026 roku izraelskie Ministerstwo Edukacji ogłosiło wstrzymanie wydawania pozwoleń na pracę dla palestyńskich nauczycieli z Zachodniego Brzegu w roku szkolnym 2026-2027. Decyzja ta dotyczy osób posiadających tzw. „zieloną kartę”. Jest to dokument administracyjny umożliwiający niektórym Palestyńczykom pracę lub przemieszczanie się na obszarach kontrolowanych przez Izrael.

W konsekwencji ponad 200 chrześcijańskich nauczycieli może stracić zatrudnienie i możliwość nauczania w jerozolimskich szkołach chrześcijańskich. Decyzja ta stanowi poważne zagrożenie dla funkcjonowania tych historycznych placówek oraz dla przyszłości edukacji chrześcijańskiej w Świętym Mieście.

Rosnąca presja na szkoły chrześcijańskie

Od kilku miesięcy chrześcijańskie szkoły w Jerozolimie znajdują się pod bezprecedensową presją.

6 lipca 2025 roku komisja edukacji Knesetu ostatecznie zatwierdziła projekt ustawy dotyczącej zatrudniania palestyńskich nauczycieli. Przepisy zakładają zakaz pracy w Izraelu i we Wschodniej Jerozolimie dla osób z dyplomami uzyskanymi na Zachodnim Brzegu. Według władz dyplomy te nie spełniają wymaganych standardów akademickich.

Już na początku bieżącego roku szkolnego 171 nauczycieli z Zachodniego Brzegu nie otrzymało niezbędnych zezwoleń na pracę. W odpowiedzi Sekretariat Generalny Szkół Chrześcijańskich ogłosił tygodniowy strajk we wszystkich szkołach chrześcijańskich w Jerozolimie. Domagano się uregulowania sytuacji oraz wydania wymaganych pozwoleń.

Nowe restrykcje od roku szkolnego 2026-2027

10 marca 2026 roku Ministerstwo Edukacji skierowało do dyrektorów szkół w Jerozolimie odpowiednie pismo. Zobowiązano ich do zatrudniania w kolejnym roku szkolnym wyłącznie nauczycieli mieszkających w mieście i posiadających izraelskie certyfikaty.

W praktyce oznacza to całkowite wstrzymanie wydawania pozwoleń na pracę dla nauczycieli z Zachodniego Brzegu posiadających „zieloną kartę”.

„Jeśli ta decyzja zostanie rzeczywiście wprowadzona w życie, nasze szkoły chrześcijańskie znajdą się w bardzo trudnej sytuacji, która zagrozi ich dalszemu funkcjonowaniu i może doprowadzić do utraty ich chrześcijańskiej misji” – ostrzegł przedstawiciel Sekretariatu Generalnego Szkół Chrześcijańskich w Ziemi Świętej w rozmowie z organizacją Pomoc Kościołowi w Potrzebie (ACN), prosząc o zachowanie anonimowości.

Około 230 nauczycieli zagrożonych utratą pracy

Blisko 230 chrześcijańskich nauczycieli mieszkających na Zachodnim Brzegu i posiadających zielone karty pracuje obecnie w 15 szkołach chrześcijańskich w Jerozolimie.

„Oznaczałoby to średnio około 15 brakujących nauczycieli w każdej placówce, co spowoduje poważne zakłócenia w funkcjonowaniu szkół, zarówno dla uczniów, jak i kadry” – podkreślił przedstawiciel Sekretariatu.

Większość tych szkół powstała pod koniec XIX wieku i przez dziesięciolecia wykształciła setki tysięcy uczniów. Kształciły zarówno chrześcijan, jak i muzułmanów, odgrywając istotną rolę społeczną, edukacyjną i międzyreligijną.

Ich misją było nie tylko nauczanie, ale także podtrzymywanie wiary i obecności chrześcijan w Jerozolimie.

„Problem polega na tym, że w samej Jerozolimie nie ma wystarczającej liczby chrześcijańskich nauczycieli, którzy mogliby ich zastąpić” – zaznaczył rozmówca. „W dłuższej perspektywie te ograniczenia mogą trwale osłabić chrześcijański charakter naszych instytucji oraz obecność chrześcijan w mieście”.

chrześcijańskie szkoły

Skutki społeczne i ekonomiczne dla rodzin

Większość zagrożonych nauczycieli pracuje w tych szkołach od wielu lat i otrzymuje stabilne wynagrodzenie. Utrata pracy oznaczałaby poważne trudności finansowe dla ich rodzin, zwłaszcza w kontekście trwającej wojny w Strefie Gazy i napiętej sytuacji w regionie.

Niektórzy mogą zostać zmuszeni do emigracji w poszukiwaniu lepszej przyszłości dla siebie i swoich dzieci.

„Kościół nie pozostawi ich samych w tych trudnych okolicznościach” – zapewnił przedstawiciel, dodając, że podejmowane są wszelkie możliwe działania, by prowadzić dialog z władzami izraelskimi, mimo że jest on bardzo trudny.

Szkoły zwróciły się również do odpowiednich instytucji prawnych. Lokalny Kościół utrzymuje stały kontakt ze Stolicą Apostolską oraz wpływowymi partnerami międzynarodowymi, apelując o zmianę decyzji izraelskiego rządu.

Apel o wsparcie i modlitwę

Zapytany o rolę organizacji PKWP, przedstawiciel podkreślił znaczenie nagłośnienia problemu na świecie:

„Konieczne jest informowanie opinii publicznej, aby prawda mogła zostać poznana. Jeśli decyzja wejdzie w życie, niezbędna będzie także pomoc finansowa dla rodzin pozbawionych dochodu. Wreszcie, trzeba modlić się za tych nauczycieli oraz za wszystkich chrześcijan w Jerozolimie i Ziemi Świętej. Modlitwa pozostaje kluczem do serca Boga Wszechmogącego w ziemi, którą On pobłogosławił i uświęcił.”

Wielki Post – katechezy o wierze chrześcijan w Syrii

Wielki Post to czas szczególny. Czas, w którym Kościół prowadzi nas drogą Słowa Bożego ku tajemnicy Męki i Zmartwychwstania Chrystusa. To także przestrzeń, w której możemy pomóc uczniom odkryć, że Ewangelia nie jest historią, lecz rzeczywistością, która dzieje się dziś.

Właśnie z tą myślą Sekcja Polska Pomoc Kościołowi w Potrzebie przygotowała na Wielki Post pakiet katechez poświęconych współczesnym świadkom wiary, a więc chrześcijanom żyjącym dziś w Syrii.

Dlaczego właśnie Syria?

Chrześcijanie w Syrii, szczególnie w Aleppo, od lat mierzą się z konsekwencjami wojny, kryzysu gospodarczego i emigracji. Wielu z nich żyje dziś w realnym ubóstwie, zmagając się z brakiem pracy, stabilności i bezpieczeństwa.

Mimo to pozostają na ziemi swoich przodków, trwając w wierze i w Kościele. Ich postawa może stać się dla młodych ludzi konkretnym punktem odniesienia podczas rozważań wielkopostnych, zwłaszcza gdy czytamy o wierności Bogu pośród prób i cierpienia.

Co zawierają przygotowane materiały?

Katechezy zostały opracowane dla trzech poziomów edukacyjnych:

W materiałach znajdą Państwo:

  • gotowe konspekty lekcji,
  • propozycje pracy z Pismem Świętym w kluczu wielkopostnym,
  • aktualne informacje o sytuacji chrześcijan w Syrii,
  • materiały multimedialne do wykorzystania podczas zajęć,
  • propozycje modlitwy i działań solidarnościowych dostosowane do wieku uczniów.

Katechezy mogą zostać wykorzystane jako pojedyncza lekcja tematyczna lub jako element szerszego cyklu wielkopostnego.

Świadectwo chrześcijan z Syrii pomaga młodym ludziom zobaczyć Kościół jako wspólnotę wykraczającą poza granice państw i kultur. Jednocześnie uświadamia, że wiara łączy ludzi niezależnie od miejsca zamieszkania, języka czy doświadczeń historycznych. Dzięki temu uczniowie mogą lepiej zrozumieć, czym jest Kościół powszechny. Mogą również odkryć, że radości i trudności jednych członków tej wspólnoty stają się sprawą wszystkich.

Nigeria – konspekty katechez

Zachęcamy do pobrania konspektów katechez od szkoły podstawowej po szkoły średnie. Tysiące kilometrów, dzielą nas od dzieci, które tak samo chcą się bawić, czy chodzić do szkoły, a nie często mają możliwość. Poznaj ich rzeczywistość.

Nigeria jest dziś jednym z najniebezpieczniejszych miejsc na świecie dla chrześcijan. Od 2023 roku zginęło tam ponad 7 tysięcy osób tylko dlatego, że chciały żyć swoją wiarą. Codzienność wielu z nich naznaczona jest lękiem, a wyznawanie Chrystusa nierzadko kosztuje życie. To dramat, który rozgrywa się tu i teraz w XXI wieku. Ci, którzy są prześladowani, bardzo często nie mają głosu. Są uciszani, zapomniani, pozostawieni w cieniu. Dlatego chcemy mówić o nich i o ich historiach. Bo w każdej z nich kryje się drugi człowiek – jego życie, ból, strach, ale także nadzieja.

Zaledwie dwa miesiące temu, w nocy z 20 na 21 listopada, doszło do masowego porwania ponad 250 osób z katolickiej szkoły St. Mary’s w Papiri w Nigerii. Po ponad dwóch tygodniach niewoli uwolniono 99 dzieci, jednak 154 osoby wciąż pozostają w rękach porywaczy.

Nie jest to powód do świętowania. Prawdziwym sukcesem byłby świat, w którym do takich tragedii w ogóle by nie dochodziło, a dziś będzie nim dopiero pełne uwolnienie wszystkich uprowadzonych. Mimo to powrót niemal stu dzieci do swoich rodzin jest znakiem nadziei. Wierzymy, że stało się to również dzięki solidarności ludzi na całym świecie: dzięki mówieniu o tych wydarzeniach, a przede wszystkim dzięki modlitwie.

Naszym celem jest przybliżenie młodym ludziom historii ich braci i sióstr w wierze, aby nieść im realną pomoc. Choć dzielą nas tysiące kilometrów, gdy wspólnie wołamy „Ojcze nasz”, wierzymy, że mamy jednego Ojca w niebie.

Zachęcamy do skorzystania z przygotowanych konspektów katechez, które zawierają metody aktywizujące, prezentację oraz materiały fotograficzne.

Katechezy do pobrania:

Katechezy zostały przygotowane we współpracy z Katedrą Katechetyki Wydziału Teologicznego UPJPII.

Tysiące uczniów wraca do szkoły dzięki wsparciu PKWP

Od przedszkoli po uniwersytety – tysiące uczniów na całym świecie otrzymuje możliwość nauki dzięki programom finansowanym przez Pomoc Kościołowi w Potrzebie (ACN). Dzieje się to w krajach dotkniętych kryzysami, gdzie wspólnoty chrześcijańskie stoją na granicy wyginięcia.

Nowy rok szkolny w wielu częściach świata oznacza dla dzieci w Burkina Faso, Nigerii, Syrii, Libanie i innych krajach ogromne trudności. Mimo to wracają do klas dzięki wsparciu PKWP.

W roku akademickim 2024/2025 z funduszu stypendialnego dla nauczycieli skorzystało 3 895 pedagogów. Aż 12 373 uczniów w ośmiu krajach otrzymało bezpośrednie stypendia. Celem nie jest wyłącznie edukacja, ale także pomoc rodzinom chrześcijańskim w pozostaniu na swoich ziemiach mimo prześladowań, wysiedleń i groźby wyginięcia.

W takich warunkach szkoła to coś więcej niż miejsce nauki. To bezpieczna przystań, znak stabilizacji i wsparcie dla Kościoła lokalnego. To także nadzieja, że chrześcijańskie wspólnoty przetrwają i odbudują się tam, gdzie ich przyszłość jest najbardziej zagrożona.

Wsparcie PKWP przybiera różne formy. Od komputerów i drukarek dla Szkoły Podstawowej Chrystusa Króla w diecezji Yei w Sudanie Południowym, po budowę całych budynków szkolnych w Irbilu (Irak) i dla przesiedlonych chrześcijan w Burkina Faso.

W Pakistanie szkoły otrzymały panele słoneczne, które obniżają koszty energii i zwiększają samowystarczalność. PKWP sfinansowała również program powrotu do nauki dzieci, które z różnych przyczyn przerwały edukację.

Fundacja prowadzi też projekty dla uchodźców. Wśród nich jest pomoc dla 200 irackich studentów w Jordanii, którzy kontynuują naukę w Ośrodku Posłańców Pokoju w Ammanie.

Syria – szkoły mimo kryzysu

Syria to jeden z krajów, gdzie PKWP realizuje najwięcej projektów edukacyjnych. Dzięki wsparciu ponad 20 szkół mogło dalej działać. Setki nauczycieli otrzymywało regularne wynagrodzenie. Pomoc ma charakter ekumeniczny i obejmuje również szkoły prowadzone przez Kościół prawosławny.

Tysiące dzieci w Libanie

Liban jest szczególnym przykładem zaangażowania PKWP w ratowanie szkół chrześcijańskich. Kraj od lat zmaga się z głębokim kryzysem. Najpierw załamanie finansowe i długotrwała niestabilność polityczna oraz społeczna. Potem eksplozja w porcie w Bejrucie w 2020 roku, która zniszczyła całe dzielnice stolicy, oraz kolejne konflikty z Izraelem.

Bez wsparcia PKWP wiele rodzin nie mogłoby opłacić czesnego. Szkoły nie miałyby też środków na pensje dla nauczycieli. Obecnie fundacja wspiera 191 szkół w Libanie, do których uczęszcza ponad 170 tys. uczniów. Łącznie ponad 11 tys. osób – nauczycieli i uczniów – korzysta z bezpośredniej pomocy.

Według danych PKWP w ostatnich latach ponad 17 tys. uczniów musiało opuścić chrześcijańskie szkoły z powodu kryzysu. Część przeniosła się do szkół publicznych, wielu jednak wyemigrowało z rodzinami. Pomoc fundacji jest więc kluczowa w powstrzymywaniu exodusu chrześcijan z Libanu.

tysiące uczniów

Wyższe cele w Iraku

Choć największy nacisk PKWP kładzie na edukację dzieci, fundacja wspiera także studentów. Dobrym przykładem jest Katolicki Uniwersytet w Irbilu (CUE). Jego działalność, możliwa dzięki pomocy PKWP, ma ogromne znaczenie dla odbudowy szkolnictwa w kraju wyniszczonym latami wojen i prześladowań.

Blisko 300 studentów CUE korzysta ze stypendiów PKWP. Choć większość to chrześcijanie, uczelnia ma charakter wieloetniczny i wielowyznaniowy. Studiują tam także muzułmanie oraz przedstawiciele mniejszości, w tym prześladowani Jezydzi.

Edukacja jako droga nadziei

Na początku nowego roku szkolnego na półkuli północnej PKWP potwierdza swoje zaangażowanie. Celem jest, by jak najwięcej dzieci i młodzieży miało dostęp do dobrej edukacji. Szczególnie w krajach dotkniętych biedą, prześladowaniami, niestabilnością i wojną. Największą troską fundacja otacza chrześcijańskie wspólnoty, które stoją na krawędzi przetrwania.

Wrocław: Młodzi wsłuchani w głos prześladowanych chrześcijan

20 czerwca we Wrocławiu odbyło się wyjątkowe spotkanie młodzieży. Zorganizowało je Diecezjalne Duszpasterstwo Młodzieży (DDM). Gośćmi byli przedstawiciele wrocławskiego biura Pomoc Kościołowi w Potrzebie.

Około 30 młodych ludzi z ogromnym zaangażowaniem słuchało świadectw o odwadze, cierpieniu i nadziei. Dowiedzieli się o braciach i siostrach w wierze, którzy mimo prześladowań nie wyrzekają się Chrystusa. Spotkanie stało się nie tylko przestrzenią głębokiej refleksji, ale też duchowej mobilizacji. Młodzież uświadomiła sobie, jak cennym, a często niedocenianym darem jest wolność religijna, którą my w Polsce możemy się cieszyć na co dzień.

prześladowanych chrześcijan

Zwieńczeniem wieczoru była wspólna adoracja i modlitwa w kaplicy. W modlitwie uczestnicy zawierzyli Bogu prześladowanych chrześcijan. Prosili o siłę, pokój i wytrwałość dla tych, którzy cierpią z powodu swojej wiary.

prześladowanych chrześcijan