W niedzielę 19 kwietnia parafia św. Jadwigi Królowej w Kielcach gościła przedstawicieli krakowskiego biura Sekcji Polskiej Pomoc Kościołowi w Potrzebie. Wizyta była okazją do okazania solidarności z chrześcijanami prześladowanymi na świecie.
Jednym z głównych punktów wydarzenia był kiermasz rękodzieła wykonanego z drewna oliwnego przez chrześcijańskie rodziny z Betlejem. Jak podkreślali organizatorzy, dla wielu z nich jest to dziś jedno z niewielu źródeł utrzymania. Region od dłuższego czasu zmaga się z poważnymi trudnościami: brak pielgrzymów, skutki wojny oraz narastająca niepewność sprawiają, że codzienne życie tamtejszych wspólnot staje się coraz trudniejsze.
Podczas wszystkich Mszy Świętych kazania głosił ks. Emmanuel Eze z Nigerii. Kapłan w swoich homiliach nawiązywał do fragmentu Ewangelii o uczniach idących do Emaus, wskazując na znaczenie Eucharystii w odkrywaniu obecności Chrystusa w życiu człowieka. Dzielił się także świadectwem Kościoła w swoim kraju, gdzie wielu wiernych doświadcza prześladowań.
Wierni zgromadzeni w kieleckiej parafii mieli możliwość nie tylko wsparcia chrześcijan z Ziemi Świętej poprzez zakup rękodzieła, ale także pogłębienia wiedzy o sytuacji prześladowanych wyznawców Chrystusa na świecie. Spotkaniu towarzyszyła wspólna modlitwa w ich intencji.
Wydarzenie było wyrazem jedności Kościoła ponad granicami oraz przypomnieniem o odpowiedzialności za tych, którzy z powodu wiary doświadczają trudności i cierpienia.
Zdjęcia i opracowanie: Konrad Ciempka, dyrektor biur regionalnych PKWP
Kościół lokalny ma nadzieję, że po tej wizycie nastąpi wyraźne „przed i po” – podobnie jak po poprzedniej, która miała miejsce ponad cztery dekady temu.
Kościół w Gwinei Równikowej przeżywa czas głębokiej nadziei i intensywnego przygotowania duchowego na nadchodzącą wizytę Jego Świątobliwości papieża Leona XIV. To wydarzenie o historycznym znaczeniu zbiega się z obchodami 170. rocznicy pierwszej ewangelizacji w kraju, zapoczątkowanej w 1855 roku.
Ponad 40 lat po wizycie papieża św. Jana Pawła II w 1982 roku wierni przygotowują się z wielkim zaangażowaniem na przyjęcie Ojca Świętego. Obie wizyty znacząco się jednak różnią. „Podczas gdy podróż apostolska w 1982 roku była częścią szerszej wizyty w Afryce i miała raczej charakter przystanku, obecna została zaplanowana specjalnie dla Gwinei Równikowej, co podkreśla jej symboliczne i duszpasterskie znaczenie dla kraju” – wyjaśnia ks. Sebastián Mba Nguema Mokuy, rektor międzydiecezjalnego seminarium duchownego „La Purísima” w Bata.
„Wtedy św. Jan Paweł II zostawił przesłanie, które głęboko zapadło mi w pamięć: ‘Gwineo Równikowa, powstań’. Dziś to wezwanie brzmi jeszcze mocniej. To jest duch, który musimy odzyskać” – dodaje w rozmowie z PKWP.
Duchowa mobilizacja wiernych
We wszystkich diecezjach kraju organizowane są spotkania formacyjne, katechezy oraz inicjatywy duszpasterskie.
„W miniony weekend prowadziłem konferencję w Mongomo dla 500-600 wiernych z grup apostolskich i stowarzyszeń, aby pomóc im duchowo przygotować się na przyjazd papieża” – relacjonuje kapłan.
Hasło wizyty papieskiej, zaplanowanej na 21-23 kwietnia, brzmi: „Chrystus, światło Gwinei Równikowej, ku przyszłości nadziei”. Jest ono zaproszeniem do ponownego odkrycia wiary jako moralnego drogowskazu i źródła przemiany społecznej.
Gwinea Równikowa liczy około 1,5 miliona mieszkańców, z czego ponad 97% deklaruje się jako chrześcijanie, a 85% to ochrzczeni katolicy. Wciąż jednak spotyka się przypadki łączenia wiary chrześcijańskiej z praktykami religii tradycyjnych, co dodatkowo podkreśla znaczenie wizyty papieża.
Wyzwania duszpasterskie i nadzieja odnowy
Zdaniem ks. Sebastiána, wizyta odbywa się w kontekście licznych wyzwań duszpasterskich, takich jak rozwój sekt, sekularyzacja czy napięcia społeczne. „Ludzie zaczęli tracić część duchowego impulsu, jaki otrzymali w 1982 roku. Dlatego przyjazd papieża powinien stać się momentem ‘aggiornamento’, czyli głębokiej przemiany” – podkreśla.
„Ta wizyta powinna wyznaczyć nowy etap. To czas wewnętrznej odnowy, spotkania z Chrystusem i umocnienia naszej wiary jako wspólnoty.”
Spotkania z młodzieżą i najbardziej potrzebującymi
Program wizyty obejmuje ważne wydarzenia duszpasterskie. Jednym z najważniejszych będzie spotkanie z młodzieżą, rodzinami i ruchami apostolskimi na stadionie w Bata.
Wydarzenie to wpisuje się w nową inicjatywę lokalnego Kościoła – Krajowe Spotkanie Młodzieży, które po raz pierwszy odbyło się w 2024 roku przy wsparciu organizacji Pomoc Kościołowi w Potrzebie (ACN). Zainspirowany Światowymi Dniami Młodzieży z udziałem papieża Franciszka, Kościół w Gwinei Równikowej postanowił organizować je co dwa lata.
Edycja zaplanowana na 2026 rok została przeniesiona z Malabo do Bata, aby nie kolidowała z wizytą papieża i mogła stać się wydarzeniem o jeszcze większym znaczeniu kościelnym i narodowym.
Ojciec Święty odwiedzi także ośrodek psychiatryczny, niosąc przesłanie nadziei dla najbardziej potrzebujących. Będzie również przewodniczył modlitwie za ofiary eksplozji z 7 marca 2021 roku w Bata, kiedy to seria wybuchów w koszarach wojskowych zabiła ponad sto osób i raniła około 500. Tragiczne wydarzenie, spowodowane przypadkową detonacją materiałów wybuchowych, pozostawiło głęboką ranę w społeczeństwie.
Rola PKWP we wsparciu Kościoła
PKWP od lat wspiera Kościół w Gwinei Równikowej, pomagając w formacji seminarzystów, budowie infrastruktury oraz działalności duszpasterskiej w warunkach ograniczonych zasobów.
Międzydiecezjalne seminarium duchowne, w którym kształci się 76 alumnów, boryka się z brakami podstawowych materiałów. „Jesteśmy bardzo wdzięczni za pomoc, ponieważ umożliwia nam ona realizację naszej misji” – podkreśla ks. Sebastián. „To nie tylko wsparcie materialne, ale także konkretny znak miłości Kościoła powszechnego.”
„Powstań z nadzieją”
„Bóg jest blisko naszego narodu” – podsumowuje kapłan. „Mamy nadzieję, że ta wizyta odnowi naszą wiarę i pomoże nam z nadzieją spojrzeć w przyszłość.”
Jego przesłanie jest jednoznaczne: „Nie powinniśmy postrzegać trudności jako fatum, lecz jako szansę na odbudowę. Dziś, tak jak w 1982 roku, wciąż słyszymy to mocne wezwanie: Gwineo Równikowa – powstań!”
Z radością informujemy o zakończeniu kampanii „Podaruj święta Wielkanocne rodzinom z Syrii”. Dzięki ogromnemu wsparciu darczyńców udało się objąć pomocą 500 najbardziej potrzebujących rodzin chrześcijańskich w Aleppo. Na co dzień zmagają się one z ubóstwem i niepewnością jutra.
W ramach kampanii przekazano paczki żywnościowe, środki higieniczne oraz bony odzieżowe dla dzieci. Pomoc była dystrybuowana na miejscu przez Franciszkanów we współpracy z lokalną parafią i wolontariuszami, co zapewniło sprawne przekazanie paczek najbardziej potrzebującym.
Dystrybucja przebiegła w spokojnej i dobrze zorganizowanej atmosferze. Każda rodzina otrzymała niezbędne wsparcie, a dzieci możliwość skorzystania z bonów na odzież. Całemu wydarzeniu towarzyszył duch solidarności i wzajemnej troski.
Choć paczki nie trafiły do rodzin bezpośrednio na święta Wielkanocne, spełniły swoją najważniejszą rolę – przyniosły prawdziwe wsparcie i nadzieję w czasie, gdy były najbardziej potrzebne. Opóźnienie wynikało z trudności logistycznych związanych z wojną na Bliskim Wschodzie oraz dużej presji rynkowej w okresie świątecznym. Dzięki temu mogliśmy jednak mieć pewność, że każda przekazana pomoc była kompletna i przygotowana z troską o godność obdarowanych.
Był to wyjątkowy dzień pełen wzruszeń. Na twarzach rodzin zagościła radość, a w ich słowach i gestach można było dostrzec głęboką wdzięczność. Wasza pomoc stała się czymś więcej niż wsparciem materialnym – stała się znakiem pamięci i solidarności.
Z całego serca dziękujemy za Wasze wsparcie, bo to dzięki Wam ta pomoc była możliwa.
Pokój to coś więcej niż brak wojny – podkreślają biskupi Angoli w związku z wizytą papieża Leona.
Papież Leon odwiedzi Angolę 18 kwietnia w ramach swojej podróży po Afryce, obejmującej również Algierię, Kamerun i Gwineę Równikową.
Angola jest krajem pełnym paradoksów. Podobnie jak wiele państw afrykańskich, obfituje w zasoby naturalne, a jednocześnie ponad 30% jej mieszkańców żyje w skrajnym ubóstwie – za mniej niż dwa euro dziennie. W opublikowanym w lipcu 2025 roku dokumencie Konferencja Episkopatu nazwała tę sytuację „skandalem głodu” oraz zwróciła uwagę na „widoczny niepokój” ludzi popadających w „warunki nędzy”.
Kraj wciąż podnosi się także po długotrwałej wojnie domowej. Jak zauważa biskup Bengueli, António Jaca, choć walki zakończyły się 24 lata temu, pokój nie oznacza jedynie braku konfliktu.
To były długie lata cierpienia. Ale pokój to także rozwój i harmonia społeczna, a przed nami wciąż długa droga – powiedział w rozmowie z organizacją Pomoc Kościołowi w Potrzebie (ACN).
Hierarcha podkreślił również, że stabilność społeczna zaczyna się od rodzin:
Nie ma pokoju w społeczeństwie bez pokoju w rodzinach, a aby to było możliwe, rodziny muszą mieć środki do życia.
Jak zaznaczył obecna sytuacja gospodarcza kraju pozostaje „bardzo, bardzo trudna”. Wysokie bezrobocie i przestępczość, będące w dużej mierze jego konsekwencją, szczególnie dotykają młodych ludzi. Większość rodzin utrzymuje się z niestabilnych dochodów i handlu nieformalnego.
Młodzi w centrum uwagi Kościoła
Kościół w Angoli szczególną troską otacza młodzież, w kraju, gdzie aż 60% społeczeństwa ma mniej niż 25 lat. Arcybiskup Luandy, Filomeno Nascimento, uważa, że wizyta papieża będzie miała dla młodych wyjątkowe znaczenie.
Papież przybywa do Angoli w czasie, gdy jesteście młodzi, pełni energii, marzeń i entuzjazmu. Przyjmijcie Ojca Świętego z właściwą wam żywiołowością. Pokażcie, jak silna, piękna i pełna nadziei jest młodzież Angoli. Pokażcie, jak wiara kształtuje wasze życie, pomaga mierzyć się z trudnościami i wierzyć, że dzięki wysiłkowi, dyscyplinie i poświęceniu można zbudować inną przyszłość – zaapelował.
Arcybiskup zachęcił także młodych do wspólnego pielgrzymowania do sanktuarium maryjnego w Muximie:
Pojedziemy samochodami, taksówkami, motocyklami, pójdziemy pieszo, a nawet pobiegniemy do Muximy. Pójdźmy tam razem i powiedzmy: „Witaj, papieżu Leonie”.
Wizyta papieża zbiega się z 450. rocznicą założenia Luandy – stolicy kraju portugalskojęzycznego. To właśnie na ziemiach dzisiejszej Angoli miały miejsce pierwsze próby ewangelizacji i pierwsze chrzty w Afryce Subsaharyjskiej. Kościół ma tu bogatą historię, z której Angolczycy są bardzo dumni.
Biskup António Jaca zwraca uwagę na współczesną żywotność Kościoła w Angoli, wskazując na przykład swojej diecezji:
W tym roku mamy 515 seminarzystów w naszych trzech seminariach, a także wielu kandydatów w innych ośrodkach formacyjnych i zgromadzeniach zakonnych.
Wielu z nich korzysta ze wsparcia organizacji PKWP.
Dziękujemy PKWP za wieloletnią pomoc dla Kościoła w Angoli, zarówno dla seminariów i domów formacyjnych, jak i dla całego dzieła ewangelizacji. Niech Bóg wam błogosławi – dodał biskup.
Leon XIV jest trzecim papieżem odwiedzającym Angolę – po Benedykcie XVI (2009) i Janie Pawle II (1992).
W Sanktuarium św. Józefa w Krakowie odbyła się comiesięczna msza święta w intencji prześladowanych chrześcijan, zorganizowana przez krakowskie biuro Pomoc Kościołowi w Potrzebie. Tym razem wierni w sposób szczególny modlili się za wspólnotę chrześcijańską z Taybeh w Palestynie. Eucharystii przewodniczył i homilię wygłosił ks. prof. Piotr Roszak.
W kazaniu duchowny nawiązał do postawy pierwszych chrześcijan, którzy mimo prześladowań pozostawali wierni swojej misji. „Nie ulękli się, nie zrezygnowali. Trudno, moi drodzy, nie odczytać tych słów w dniu, kiedy modlimy się za prześladowanych chrześcijan” – mówił, wskazując na aktualność ewangelicznego świadectwa.
Kaznodzieja podkreślił, że doświadczenie „więzienia” nie zawsze ma wymiar fizyczny. „Bo więzienia są różne. Są takie materialne (…), ale są też takie duchowe więzienia” – zaznaczył, odnosząc te słowa zarówno do sytuacji chrześcijan na Bliskim Wschodzie, jak i do codziennych ograniczeń, z jakimi mierzą się wierni na całym świecie.
Szczególne miejsce w homilii zajęła refleksja nad losem mieszkańców Taybeh. Jak zauważył ks. prof. Roszak, choć żyją oni na swojej ziemi od pokoleń, „są ograniczani w swoich prawach za pomocą różnych decyzji administracyjnych”, co sprawia, że ich wolność bywa stopniowo zawężana.
Centralnym przesłaniem kazania była jednak chrześcijańska nadzieja i wolność płynąca ze Zmartwychwstania. „Zbawić to znaczy mieć wolność. Najpierw tę wolność wewnętrzną (…), ale potem wolność, która jest uzdolnieniem do czynienia dobra” – podkreślił kapłan, zachęcając wiernych do refleksji nad własnym życiem i odwagą w wyznawaniu wiary.
Na zakończenie homilii wezwał do modlitwy zarówno za prześladowanych, jak i za samych siebie: „Prośmy dla prześladowanych chrześcijan, aby byli wolni duchem. Aby nie zniechęcali się w czynieniu dobra”, przypominając, że prawdziwa wolność rodzi się z wiary i prowadzi do świadectwa.
Comiesięczne msze organizowane w Sanktuarium św. Józefa stanowią ważną inicjatywę duchowego wsparcia dla chrześcijan żyjących w trudnych warunkach i przypominają o globalnym wymiarze solidarności Kościoła.
